Menu

ตานหม่อน

ชื่อเครื่องยา

ตานหม่อน

ชื่ออื่นๆของเครื่องยา

ได้จาก

ใบ

ชื่อพืชที่ให้เครื่องยา

ตานหม่อน

ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)

ตานหม่น ตานค้อน ตาลขี้นก ช้าหมากหลอด

ชื่อวิทยาศาสตร์

Tarlmounia elliptica (DC.)

ชื่อพ้อง

Cacalia elaeagnifolia Kuntze, Strobocalyx elaeagnifolia (DC.) Sch.Bip., Strobocalyx elliptica (DC.) Sch.Bip., Vernonia elaeagnifolia DC., Vernonia elliptica

ชื่อวงศ์

Asteraceae

ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:

            ใบรูปขอบขนานแกมรูปไข่ ปลายแหลม หรือป้านมน กว้าง 3-4.5 เซนติเมตร ยาว 6-10 เซนติเมตร ขอบใบเรียบ หรือจักฟันเลื่อย ฐานใบป้าน ก้านใบยาว 2-10 มิลลิเมตร เส้นใบย่อย 7-9 คู่ ใบหนาคล้ายหนัง หลังใบเกลี้ยง ท้องใบมีขนนุ่มคล้ายไหมสีเทา

 

เครื่องยา ตานหม่อน

 

เครื่องยา ตานหม่อน

 

 

ลักษณะทางกายภาพและเคมีที่ดี:

           ปริมาณความชื้นไม่เกิน 11.0% w/w  ปริมาณเถ้าที่ไม่ละลายในกรด ไม่เกิน 2.0% w/w  ปริมาณเถ้าชนิดซัลเฟต ไม่เกิน 20.0% w/w  ปริมาณสารสกัดเอทานอล ไม่น้อยกว่า 5.0% w/w  ปริมาณสารสกัดสารสกัดน้ำ ไม่น้อยกว่า 14.0% w/w  ปริมาณสารสกัดสารคลอโรฟอร์ม ไม่น้อยกว่า 4.0% w/w 

 

 

สรรพคุณ:

            ตำรายาไทย ใบมีรสเบื่อ หวานชุ่มเย็น แก้พิษตานซาง บำรุงเนื้อหนังให้ชุ่มชื่น คุมธาตุ ขับไส้เดือนในท้อง ใบ ผสมในตำรับยาประสะมะแว้ง ยอดอ่อน ใบอ่อน ลวก ต้ม รับประทานเป็นผัก

            บัญชียาจากสมุนไพร: ที่มีการใช้ตามองค์ความรู้ดั้งเดิม ตามประกาศคณะกรรมการแห่งชาติด้านยา ปรากฏการใช้ใบตานหม่อน ร่วมกับสมุนไพรชนิดอื่นๆ ในกลุ่มอาการของระบบทางเดินหายใจ ได้แก่ ตำรับ “ยาประสะมะแว้ง”  มีสรรพคุณใช้บรรเทาอาการ ไอ มีเสมหะ ทำให้ชุ่มคอ ขับเสมหะ

 

 

รูปแบบและขนาดวิธีใช้ยา:

           ไม่มีข้อมูล

 

องค์ประกอบทางเคมี:

            ส่วนเหนือดินพบสารกลุ่ม sesquiterpene lactone ได้แก่ glaucolides A และ B และอนุพันธ์กลุ่ม acetate, สารอื่นๆที่พบ เช่น lupeol, taraxasterol, sitosterol, stigmasterol

 

การศึกษาทางเภสัชวิทยา:

ฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย

       การศึกษาฤทธิ์ในการต้านเชื้อแบคทีเรียของสารสกัดเอทานอลและน้ำ ของลำต้นตานหม่อน ต่อการยับยั้งเชื้อแบคทีเรีย 6 สายพันธุ์ คือ S.aureus, B.subtilis, E.coli, Sh.disenteriae, S.typhi และ C.albicans โดยใช้เทคนิค disk diffusion method ผลการทดลองพบว่าสารสกัดเอทานอลของตานหม่อน สามารถยับยั้งเชื้อ S.aureus, B.subtilisและ C.albicansได้ โดยมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางต่อการยับยั้งเชื้อ (diameter of inhibition zone) เท่ากับ 7-12, 7-12 และ >12-19 มิลลิเมตร ตามลำดับ (Avirutnant and Pongpan, et al., 1983)

ฤทธิ์ต้านเชื้อรา

         การศึกษาฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อราที่เป็นสาเหตุของโรคกลาก ของสารสกัดน้ำ และแอลกอฮอล์ ของเนื้อไม้ตานหม่อน ต่อเชื้อรา 3 ชนิดคือ Trichophyton rubrum, Epidermophyton floccosum  และMicrosporum gypseum ผลการทดสอบพบว่าเฉพาะสารสกัดแอลกอฮอล์จากเนื้อไม้ตานหม่อนสามารถยับยั้งเชื้อราได้หนึ่งชนิด คือ M.gypseum (วันดี และแม้นสรวง, 2536)

 

การศึกษาทางคลินิก:

   ไม่มีข้อมูล

การศึกษาทางพิษวิทยา:

   ไม่มีข้อมูล

 

เอกสารอ้างอิง:

วันดี อวิรุทธ์นันท์,แม้นสรวง วุธอุดมเลิศ. ฤทธิ์ต้านเชื้อราของพืชสมุนไพร. วารสารเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล. 2536;10(3):87-89.

Avirutnant W, Pongpan A. The antimicrobial activity of some Thai flowers and plants. Mahidol Univ J Pharm Sci. 1983;10(3):81-86.

 

ข้อมูลตำรับยาประสะมะแว้ง : www.thai-remedy.com



ข้อมูลอ้างอิงจาก : ฐานข้อมูลเครื่องยาสมุนไพร คณะเภชัยศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

บทความสมุนไพร

บทความสมุนไพรที่มีข้อมูลเกี่ยวข้องกับ ตานหม่อน

...

Other Related ตานหม่อน

ข้อมูล ตานหม่อน จากสารานุกรมวิกิพีเดีย


ตานหม่อน การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ อาณาจักร: Plantae ไม่ได้จัดลำดับ: Angiosperms ไม่ได้จัดลำดับ: Eudicots ไม่ได้จัดลำดับ: Asterids อันดับ: Asterales วงศ์: Asteraceae สกุล: Tarlmounia H.Rob., S.C.Keeley, Skvarla & R.Chan สปีชีส์: T.  elliptica ชื่อทวินาม Tarlmounia elliptica (DC.) H.Rob., S.C.Keeley, Skvarla & R.Chan[1] ชื่อพ้อง Cacalia elaeagnifolia Kuntze Strobocalyx elaeagnifolia (DC.) Sch.Bip. Strobocalyx elliptica (DC.) Sch.Bip. Vernonia elaeagnifolia DC. Vernonia elliptica DC. ตานหม่อน (ชื่อวิทยาศาสตร์: Tarlmounia elliptica) เป็นพืชชนิดเดียวในสกุล Tarlmounia มีถิ่นกำเนิดในอินเดีย, พม่า และไทย รวมถึงกลายเป็นพืชท้องถิ่นในตอนใต้ของไต้หวันและรัฐควีนส์แลนด์ของออสเตรเลีย[1][2][3] ลักษณะเป็นไม้เถาหรือไม้พุ่มเลื้อย ขึ้นแทรกในซอกหินตามหน้าผาชัน ลำต้นแตกกิ่งแขนงระเกะระกะ ห้อยระย้าลงมาตามหน้าผา กิ่งก้านเล็กเรียว มีสันตามยาว ขนสีเงิน ใบเดี่ยวเรียงสลับรูปใบหอกกลับ ขอบใบเรียบ เนื้อใบหนาคล้ายแผ่นหนัง ด้านบนเกลี้ยง ด้านล่างมีขนสีเงิน ด้านบนสีเขียว ด้านล่างสีขาว ดอกเป็นช่อกระจุกแน่น ดอกเล็กมีขนาดเล็ก เริ่มบานเป็นสีม่วง เมื่อโรยเป็นสีขาว มีกลิ่นหอม ออกที่ยอดหรือซอกใบ กลีบดอกสีนวล ผลเป็นผลแห้งไม่แตก ผลแห้งมีต่อมใส ๆ สีน้ำตาลอ่อน กระจายตามผิวผล มีขนเป็นพู่ติดรอบปลายผล ตานหม่อนจัดเป็นสมุนไพรที่สามารถนำมาทำเป็นยาขับพยาธิได้[4] ใช้เป็นยาแก้พิษตานซาง ใช้ขับพยาธิไส้เดือนในท้อง[5] และเป็นสมุนไพรหนึ่งในตำรับยาประสะมะแว้ง ซึ่งใช้บรรเทาอาการไอ ขับเสมหะ ช่วยให้ชุ่มคอ[6] อ้างอิง [ แก้ ] ↑ 1.0 1.1 "Tarlmounia elliptica (DC.) H.Rob., S.C.Keeley, Skvarla & R.Chan ". ดัชนีชื่อพืชของออสเตรเลีย (Australian Plant Name Index, APNI), ฐานข้อมูล IBIS. ศูนย์วิจัยความหลากทางชีวภาพทางพืช รัฐบาลประเทศออสเตรเลีย. สืบค้นเมื่อ 30 June 2014 . ↑ "Tarlmounia elliptica (DC.) H.Rob., S.C.Keeley, Skvarla & R.Chan". The Plant List. สืบค้นเมื่อ 30 June 2014 . ↑ "Vernonia elliptica Candolle". Flora of China. eFloras.org. สืบค้นเมื่อ 30 June 2014 . ↑ "สำเนาที่เก็บถาวร". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2007-12-09. สืบค้นเมื่อ 2007-09-17 . ↑ ชยันต์ พิเชียรสุนทร ศุภชัย ติยวรนันท์ และ วิเชียร จีรวงศ์. คู่มือเภสัชกรรมแผนไทยเล่ม 6 เภสัชกรรม. กทม. อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง. 2555. หน้า 307 – 308 ↑ "ตานหม่อน". ฐานข้อมูลเครื่องยาสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. สืบค้นเมื่อ July 21, 2020 . แหล่งข้อมูลอื่น [ แก้ ] วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ ตานหม่อน ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับ Tarlmounia elliptica ที่วิกิสปีชีส์ เข้าถึงจาก "https://th.wikipedia.org/w/index.php?title=ตานหม่อน&oldid=9643698"
.

สมุนไพรอื่นๆ

149

อบเชย
อบเชย ชื่อเครื่องยาอบเชย ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากเปลือกต้นชั้นใน ชื่อพืชที่ให้เครื่องยาอบเชย ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)อบเชยต้น มหาปราบ เซียด ฝักดาบ พญาปราบ ฮักแกง สุรามริด โมง โมงหอม เคียด กะทังหัน ชื่อวิทยาศาสตร์Cinnamomum spp. ชื่อพ้อง ชื่อวงศ์Lauraceae ชื่อวิทยาศาสตร์         Cinnamomum  spp.            1. อบเชยเทศ  หรือ  อบเชยลังกา  (Ci...

15

กวาวเครือขาว
กวาวเครือขาว ชื่อเครื่องยากวาวเครือขาว ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากหัว ราก ชื่อพืชที่ให้เครื่องยา ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)กวาวเครือ ทองเครือ ทองกวาว ตานจอมทอง จอมทอง กวาวหัว ชื่อวิทยาศาสตร์Pueraria candollei Graham ex Benth. var mirifica (Airy Shaw et Suvat.) Niyomdham. ชื่อพ้อง ชื่อวงศ์Leguminosae (Fabaceae)-Papilionoideae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:            หัวใต้ดิน กลม มีหลายขนาด หัวที่...

181

มะดูก
มะดูก ชื่อเครื่องยามะดูก ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากแก่น ชื่อพืชที่ให้เครื่องยามะดูก ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)บักดูก (อีสาน), บักโคก (เขมร), ยายปลวก (ใต้) ดูกหิน ชื่อวิทยาศาสตร์Siphonodon celastrineus Griff. ชื่อพ้อง- ชื่อวงศ์Celastraceae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:           เนื้อไม้บริเวณแก่น เรียบ สีขาว หรือออกสีเหลืองอ่อนๆ   เครื่องยา มะดูก   เครื่องยา มะดู...

104

มะตูม
มะตูม ชื่อเครื่องยามะตูม ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากผล ชื่อพืชที่ให้เครื่องยามะตูม ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)มะปิน(เหนือ), กะทันตาเถร (ปัตตานี), ตูม(ใต้), บักตูม(อีสาน), ตุ่มตัง (ปัตตานี), พะโนงค์ (เขมร), มะตูม (กลาง), มะปีส่า (กะเหรี่ยง แม่ฮ่องสอน) ชื่อวิทยาศาสตร์Aegle marmelos (L.) Corr. ชื่อพ้องBelou marmelos (L.) Lyons, Bilacus marmelos (L.) Kuntze, Crateva marmelos L., Feronia pellucida ชื่อวงศ์Rutaceae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:  &...

53

ชุมเห็ดเทศ
ชุมเห็ดเทศ ชื่อเครื่องยาชุมเห็ดเทศ ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากใบสดและแห้ง ชื่อพืชที่ให้เครื่องยาชุมเห็ดเทศ ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)ชุมเห็ดใหญ่ ลับหมื่นหลวง ชี้คาก หมากกะลิงเทศ ส้มเห็ด ชื่อวิทยาศาสตร์Cassia alata L. ชื่อพ้องSenna alata (L.) Roxb., Cassia bracteata ชื่อวงศ์Leguminosae-Caesalpinoideae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:            ใบรูปวงรีแกมขอบขนาน หรือรูปไข่กลับ กว้าง 3-7 เซนติเมตร ย...

192

ย่านาง
ย่านาง ชื่อเครื่องยาย่านาง ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากราก ชื่อพืชที่ให้เครื่องยาย่านาง ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)จ้อยนาง (เชียงใหม่) เถาวัลย์เขียว (กลาง) ยาดนาง วันยอ (สุราษฎร์ธานี) เถาร้อยปลา ปู่เจ้าเขาเขียว เถาย่านาง ย่านางขาว ย่านนาง หญ้าภคินี ชื่อวิทยาศาสตร์Tiliacora triandra (Colebr.) Diels ชื่อพ้องCocculus triandrus Colebr., Limacia triandra ชื่อวงศ์Menispermaceae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:        &n...

49

จันทน์แดง
จันทน์แดง ชื่อเครื่องยาจันทน์แดง ชื่ออื่นๆของเครื่องยาลักจั่น จันทน์ผา แก่นจันทน์แดง ได้จากแก่นที่มีราลงจนเป็นสีแดง ชื่อพืชที่ให้เครื่องยาจันทน์แดง ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)ลักกะจันทน์ ลักจั่น(กลาง) จันทน์ผา ชื่อวิทยาศาสตร์Dracaena loureiroi Gagnep. ชื่อพ้องAletris cochinchinensis Lour., Dracaena saposchnikowii Regel., Draco saposchnikowii (Regel) Kuntze., Pleomele cochinchinensis Merr. ex Gagnep., Dracaena cochinchinensis ชื่อวงศ์Dracaenaceae ...

119

ลำดวน
ลำดวน ชื่อเครื่องยาลำดวน ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากดอก ชื่อพืชที่ให้เครื่องยาลำดวน ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)หอมนวล (ภาคเหนือ) ชื่อวิทยาศาสตร์Melodorum fruticosum Lour. ชื่อพ้อง ชื่อวงศ์Annonaceae ลักษณะภายนอกของเครื่องยา:            ดอกสีเหลืองนวล รูปไข่ป้อมถึงรูปเกือบกลม โคนกลีบกว้าง ปลายกลีบแหลม กลีบดอก 6 กลีบ หนาแข็ง แยกเป็น 2 วง ชั้นนอกมี 3 กลีบ แผ่แบนรูปสามเหลี่ยม มีขนาดใหญ่กว่ากลีบดอกว...

195

มะนาว
มะนาว ชื่อเครื่องยามะนาว ชื่ออื่นๆของเครื่องยา ได้จากใบ ชื่อพืชที่ให้เครื่องยามะนาว ชื่ออื่น(ของพืชที่ให้เครื่องยา)ส้มมะนาว(ภาคกลาง) ส้มนาว(ภาคใต้) โกรยซะม้า(เขมร-สุรินทร์) หมากฟ้า(ไทยใหญ่-แม่ฮ่องสอน) ชื่อวิทยาศาสตร์Citrus aurantiifolia (Christm.) Swingle ชื่อพ้องCitrus × acida Pers., C. × davaoensis (Wester) Yu.Tanaka, C. depressa var. voangasay Bory, C. × excelsa Wester, C. hystrix subsp. acida Engl., C. × javanica Blume, C. × lima Macfad., C. × limettioides Yu....

ข่า ตะไคร้ ใบมะกรูด ป้องกันโควิด-19 ได้ ? : ชัวร์หรือมั่ว

ข่า ตะไคร้ ใบมะกรูด ป้องกันโควิด-19 ได้ ? : ชัวร์หรือมั่ว

ข่า ตะไคร้ ใบมะกรูด ป้องกันโควิด-19 ได้ ? : ชัวร์หรือมั่ว

View
สมุนไพรแห่งชาติ ครั้งที่๘ ตอน๓

สมุนไพรแห่งชาติ ครั้งที่๘ ตอน๓

สมุนไพรแห่งชาติ ครั้งที่๘ ตอน๓

View
สาวป่วยโควิดไร้เตียงต้มน้ำสมุนไพรกินหาย หมอบอกอยู่ที่ภูมิคุ้มกัน

สาวป่วยโควิดไร้เตียงต้มน้ำสมุนไพรกินหาย หมอบอกอยู่ที่ภูมิคุ้มกัน

สาวป่วยโควิดไร้เตียงต้มน้ำสมุนไพรกินหาย หมอบอกอยู่ที่ภูมิคุ้มกัน

View
หมอนสมุนไพรช่วยผ่อนคลาย : ชุมชนทั่วไทย (11 ม.ค. 62)

หมอนสมุนไพรช่วยผ่อนคลาย : ชุมชนทั่วไทย (11 ม.ค. 62)

หมอนสมุนไพรช่วยผ่อนคลาย : ชุมชนทั่วไทย (11 ม.ค. 62)

View
ตานหม่อน  แก้พิษตานซาง คุมธาตุ บำรุงเนื้อหนังให้สมบรูณ์ ขับพยาธิไส้เดือน

ตานหม่อน แก้พิษตานซาง คุมธาตุ บำรุงเนื้อหนังให้สมบรูณ์ ขับพยาธิไส้เดือน

ตานหม่อน แก้พิษตานซาง คุมธาตุ บำรุงเนื้อหนังให้สมบรูณ์ ขับพยาธิไส้เดือน

View
ตานหม่อน ต้านมะเร็ง ขับพยาธิ โรคผิวหนัง l บันทึกของแผ่นดิน

ตานหม่อน ต้านมะเร็ง ขับพยาธิ โรคผิวหนัง l บันทึกของแผ่นดิน

ตานหม่อน ต้านมะเร็ง ขับพยาธิ โรคผิวหนัง l บันทึกของแผ่นดิน

View
สมุนไพรฟ้าทะลายโจรรักษาโควิด-19 ? : ชัวร์หรือมั่ว (22 ม.ค. 64)

สมุนไพรฟ้าทะลายโจรรักษาโควิด-19 ? : ชัวร์หรือมั่ว (22 ม.ค. 64)

สมุนไพรฟ้าทะลายโจรรักษาโควิด-19 ? : ชัวร์หรือมั่ว (22 ม.ค. 64)

View
ต้นตานหม่อน

ต้นตานหม่อน

ต้นตานหม่อน

View
Dr Gunyamol ep 141 เตือน 17 สมุนไพร ที่อาจมีผลกับไต

Dr Gunyamol ep 141 เตือน 17 สมุนไพร ที่อาจมีผลกับไต

Dr Gunyamol ep 141 เตือน 17 สมุนไพร ที่อาจมีผลกับไต

View
"ปวด"ไก่ดำช่วยได้ เปิด...อภัยภูเบศร

"ปวด"ไก่ดำช่วยได้ เปิด...อภัยภูเบศร

"ปวด"ไก่ดำช่วยได้ เปิด...อภัยภูเบศร

View