Menu

ข่าวความเคลื่อนไหว ผลวิจัยจากการทดลอง ของ สมุนไพร ชนิดต่างๆ

สารสำคัญและฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาของผลกุหลาบป่า

ผลกุหลาบ (rose hip) ถูกนำมาใช้อย่างแพร่หลาย ทั้งในรูปของอาหารและเครื่องดื่ม รวมทั้งการใช้ในรูปแบบของผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและเครื่องสำอาง เพราะในผลของผลกุหลาบมีสารสำคัญที่เป็นประโยชน์ต่อร่างกายอยู่เป็นจำนวนมาก เช่น วิตามินซี-อี, สารในกลุ่ม phenolics, carotenoids, tocopherols, terpenes, galactolipids, fatty acids, organic acids, น้ำตาล, โปรตีน และแร่ธาตุ โดยเฉพาะสาร ellagic acid ซึ่งเป็นสารในกลุ่ม phenolics ที่พบได้มากที่สุดในผลกุหลาบ และมีฤทธิ์ทางเภสัชวิทยามากมาย ซึ่งโดยปกติผลกุหลาบที่นิยมนำมาใช้ศึกษา จะเป็นสายพันธุ์ Rosa canina อย่างไรก็ตาม สายพันธุ์อื่นๆ ได้แก่ R. dumalis Bechst., R. dumetorum Thuill. และ R. sempervirens L. พบว่ายังมีรายงานการศึกษาสารสำคัญและฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาน้อย ดังนั้น การศึกษานี้จึงเน้นศึกษากุหลาบทั้ง 3 สายพันธุ์ดังกล่าว โดยทำการศึกษาจากสารสกัดน้ำและสารสกัดเมทานอลของผลสดและผลแห้ง รวมทั้งรูปแบบของผลิตภัณฑ์ที่ถูกแปรรูป ได้แก่ สารสกัดน้ำเข้มข้น (Purée) และแยมผลกุหลาบ ผลการวิเคราะห์ทางเคมีพบว่า ในผลกุหลาบประกอบด้วยสารประกอบ phenolics จำนวน 45 ชนิด (สาร phenolic acids 15 ชนิด, สาร flavonoids 25 ชนิด, สาร coumarins 3 ชนิด และสาร lignans 2 ชนิด) โดยมีสาร ellagic acid เป็นสารสำคัญที่พบได้มากที่สุดในผลของกุหลาบทั้ง 3 ชนิด ซึ่งพบว่าผลสดของ R. dumalis และ R. sempervirens มีปริมาณสาร ellagic acid มากกว่าในผลสดของราสพ์เบอร์รีแดง (red raspberry) และสตรอว์เบอร์รี (strawberry) เมื่อพิจารณาจากรูปแบบสารสกัดในด้านผลรวมของสารสำคัญทั้งหมดพบว่าในสารสกัดน้ำเข้มข้นจะมีปริมาณของ total phenolic, total flavonoid, และ ascorbic acid มากที่สุด โดย R. sempervirens เป็นสายพันธุ์ที่ให้สารสำคัญมากที่สุด ส่วนการทดสอบฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระพบว่าสารสกัดน้ำเข้มข้นของ R. dumalis มีประสิทธิภาพต้านอนุมูลอิสระมากที่สุดเมื่อทดสอบด้วย DPPH และ FRAP assays ซึ่งผลดังกล่าวไม่สัมพันธ์กับปริมาณสารเคมีที่พบ จึงคาดว่าอาจมีปัจจัยอื่นๆ ที่มีผลต่อการออกฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระของผลกุหลาบ การทดสอบฤทธิ์ยับยั้งเอนไซม์ acetylcholinesterase (Anti-AChE activity) พบว่าผลกุหลาบทั้ง 3 ชนิดมีฤทธิ์ยับยั้งได้ปานกลาง (ค่า IC50 1.23 - 7.97 มก./มล.) โดยสารสกัดเมทานอลของทั้งผลสดและผลแห้งจะมีประสิทธิภาพในการยับยั้งดีกว่าสารทดสอบอื่น ซึ่งสารสกัดเมทานอลของผลแห้งสายพันธุ์ R. sempervirensR. dumalis มีประสิทธิภาพในการต้านการอักเสบได้ดีที่สุด (ยับยั้งการสร้าง 12(S)-hydroxy-(5Z,8E,10E)-heptadecatrienoic acid (12-HHT), thromboxane B2R. dumetorum และ R. sempervirens สามารถยับยั้งการสร้าง prostaglandin E2 (PGE2R. sempervirens

Food Chem. 2018;241:290-300.

ข้อมูลอ้างอิงจาก : ข่าวความเคลื่อนไหวสมุนไพร : สำนักงานข้อมูลสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล.

1

2

3

4

5

6

บทความอื่นๆ

156

ฤทธิ์แก้ท้องเสียและปวดท้องของฝรั่ง
ฤทธิ์แก้ท้องเสียและปวดท้องของฝรั่ง มีการทดลองนำเอาใบฝรั่งบรรจุแคปซูลในขนาด 500 มก. ให้ผู้ป่วยโรคท้องเสียเฉียบพลันซึ่งเกิดจากการติดเชื้อ โดยให้รับประทานครั้งละ 1 แคปซูล ทุก 8 ชม. เป็นเวลา 3 วัน พบว่าอาการปวดบิดอย่างแรงในผู้ป่วยเหล่านี้ลดลงเมื่อได้รับใบฝรั่ง และเป็นยาที่ปลอดภัย J Ethnopharmacol 2002;83:19-24. ข้อมูลอ้างอิงจาก : ข่าวความเคลื่อนไหวสมุนไพร : สำนักงานข้อมูลสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล...

805

โสมแดงช่วยเพิ่มความไวของอินซูลินในหนูขาว
โสมแดงช่วยเพิ่มความไวของอินซูลินในหนูขาวการศึกษากลไกในการต้านเบาหวานและภาวะอ้วนของโสมแดง (Panax ginseng  ) หรือ KRG (Korean red ginseng) ในหนูแรทที่ถูกเหนี่ยวนำให้เป็นเบาหวานที่มีภาวะอินซูลินในเลือดสูง (ภาวะดื้อต่ออินซูลิน) ร่วมกับการได้รับอาหารที่มีไขมันสูง (ภาวะอ้วน) โดยให้หนูแรทกิน KRG ในขนาด 200 มก./กก. เป็นเวลา 18 สัปดาห์ พบว่าหนูในกลุ่มที่ได้รับ KRG มีน้ำหนักตัวลดลง การทำงานอินซูลินไวขึ้น การศึกษาในระดับโมเลกุลพบว่ากระบวนการ phosphorylation ของ insulin receptor, insulin receptor subst...

543

Policosanols
Policosanols จากอ้อย ไม่มีส่วนช่วยลด LDL oxidation ในผู้ที่มีคอเลสเตอรอลสูงสาร Policosanols เป็นสารให้ความหวานในอ้อย ซึ่งการศึกษาอย่างกว้างขวาง พบว่ามีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระในร่างกาย การศึกษาแบบ Randomized double blind crossover ในชายและหญิงวัยหมดประจำเดือนที่มีคอเลสเตอรอลสูง จำนวน 21 คน สุ่มให้รับประทาน Policosanols 10 มิลลิกรัม/วัน หรือยาหลอกโดยผสมอยู่ในมาการีน เป็นเวลา 28 วัน ทิ้งช่วงล้างยา 28 วัน แล้วสลับมารับประทานมาการีนอีกสูตรที่เหลือ เมื่อจบการทดลองไม่พบความแตกต่างของ LDL oxidation ระหว่าง...

1525

ผลของหญ้าฝรั่นต่อสุขภาพจิตและระดับ
ผลของหญ้าฝรั่นต่อสุขภาพจิตและระดับ C-reactive protein ในร่างกายการวิเคราะห์อภิมานของการศึกษาทางคลินิกแบบมีการสุ่ม (meta-analysis of randomized controlled trials; RCTs) เพื่อรวบรวมและวิเคราะห์ผลของการใช้หญ้าฝรั่นในรูปแบบต่างๆ เช่น เกสร กลีบดอก สารสกัด และสารสำคัญที่แยกได้จากหญ้าฝรั่น ต่อสุขภาพจิตและระดับของ C-reactive protein (ตัวชี้วัดของการเกิดการอักเสบในร่างกาย) ของการศึกษาทางคลินิกจำนวน 21 การทดลองพบว่า หญ้าฝรั่นสามารถลดอาการของโรคซึมเศร้า (ประเมินด้วย Beck Depression Inventory) ลดอาการวิตกกั...

806

น้ำว่านหางจระเข้ยับยั้ง
น้ำว่านหางจระเข้ยับยั้ง CYP3A4 และ CYP2D6การศึกษาสารสกัดจากน้ำว่านหางจระเข้ด้วยเอทานอลต่อการทำงานของเอนไซม์ cytochrome P450 (CYP) 3A4 และ 2D6 จากคน (recombinant human CYP) โดยวัดการทำงานเกี่ยวกับเมตาบอลิซึมของฮอร์โมนเทสโทสเตอร์โรนและยาแก้ไอเดกซ์โทรเมทอร์แฟน (dextromethorphan) ตามลำดับ โดยมีตัวควบคุมเชิงบวกคือ ketoconazole (สารยับยั้งเอนไซม์ CYP3A4) และ quinidine (สารยับยั้งเอนไซม์ CYP2D6) ตามลำดับ สารสกัดจากน้ำว่านหางจระเข้แสดงให้เห็นว่ามีการยับยั้ง เอนไซม์ CYP โดยมีความเข้มข้นที่สามารถออกฤทธิ์ย...

639

สารซาโปนินจากชั่งชิกสามารถลดการสะสมของไขมันที่ผนังหลอดโลหิตแดงในกระต่ายที่เหนี่ยวนำด้วยยา
สารซาโปนินจากชั่งชิกสามารถลดการสะสมของไขมันที่ผนังหลอดโลหิตแดงในกระต่ายที่เหนี่ยวนำด้วยยา zymosanการศึกษาในกระต่าย 40 ตัว แบ่งออกเป็น 4 กลุ่มๆ ละ 10 ตัว กลุ่มที่ 1 เป็นกลุ่มควบคุมปกติที่ให้กินอาหารปกติและฉีดสารพาราฟินขนาด 2 มล./กก. เข้าทางช่องท้องทุกๆ 2 วัน กลุ่มที่ 2 เป็นกลุ่มที่ให้กินอาหารที่มีคอเลสเตอรอลสูงและฉีดสารพาราฟินขนาด 2 มล./กก. เข้าทางช่องท้องทุกๆ 2 วัน กลุ่มที่ 3 เป็นกลุ่มที่ให้กินอาหารที่มีคอเลสเตอรอลสูงและฉีดยา zymosan (ยาที่ทำให้เกิดการอักเสบ) ขนาด 10 มก./กก. เข้าทางช่องท้องทุ...

260

สารออกฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดจากมะระขี้นก
สารออกฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดจากมะระขี้นก เมื่อให้หนูถีบจักรที่ถูกเหนี่ยวนำให้เป็นเบาหวานด้วย alloxan กินส่วนสกัดด้วยอีเทอร์และส่วนสกัดด้วย ethyl acetate จากสารสกัดเมทานอลของผลมะระขี้นก ขนาด 500 มก./กก. พบว่ามีฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดเมื่อเปรียบเทียบกับยา glibenclamide ขนาด 200 มก./กก. และแยกส่วนสกัดทั้ง 2 ด้วยวิธีโครมาโตรกราฟฟี จะได้สารออกฤทธิ์คือ 5b, 19-epoxy-3b, 25-dihydroxycucurbita-6,23(E)-diene และ 3b-7b,25-trihydroxycucurbita-5,23(E)-dien-19-al ซึ่งพบปริมาณสูงในส่วนสกัดทั้งสอง เมื่อให้...

1123

ฤทธิ์ต้านเชื้อ
ฤทธิ์ต้านเชื้อ Ichthyophthirius multifiliis ในปลาของสารฟลาโวนอยด์จากหม่อนIchthyophthirius multifiliis หรือเชื้ออิ๊ค (Ich) เป็นเชื้อปรสิตที่ทำให้เกิดโรคจุดขาวในปลาน้ำจืดและทำให้ปลาตายเป็นจำนวนมาก การศึกษาฤทธิ์ต้านเชื้ออิ๊คของสาร Kuwanon G และ Kuwanon O ซึ่งเป็นสารกลุ่มฟลาโวนอยด์ที่แยกได้จากเปลือกรากหม่อนในหลอดทดลองพบว่า Kuwanon G และKuwanon O ที่ความเข้มข้น 2 มก./มล. มีผลฆ่าเชื้อในระยะตัวเต็มวัย (theronts) ได้ 100% และมีค่าความเข้มข้นของสารที่ออกฤทธิ์ต้านเชื้อร้อยละ 50 (EC50) เท่ากับ 0.8±...

546

ฤทธิ์ต้านมะเร็งของผักโขมหิน
ฤทธิ์ต้านมะเร็งของผักโขมหินการศึกษาฤทธิ์ต้านการแบ่งตัวของเซลล์และฤทธิ์ต้านเอสโตรเจนของผักโขมหิน (Boerhaavia diffusa3H]-estradiol และพบว่า BME ลดการแสดงออกของยีน pS2  ซึ่งบ่งบอกถึงฤทธิ์ต้านเอสโตรเจน นอกจากนี้ยังทำให้เซลล์ MCF-7 อยู่ในช่วง G0 - G1 ของวัฏจักรของเซลล์ (cell cycle) เพิ่มขึ้น ในขณะที่ช่วงอื่นๆ ลดลง ซึ่งแสดงให้เห็นว่าเกิด cell cycle arrest ที่ระยะ G0-G1 จากผลการทดลองสามารถสรุปได้ว่าผักโขมหินน่าจะมีฤทธิ์ต้านมะเร็งเต้านมที่เกี่ยวข้องกับผลของเอสโตรเจน ข้อมูลอ้าง...